Debaty sejmoweOsma Kadencja

Interpelacja w sprawie rozporządzenia ministra edukacji narodowej z dnia 3 sierpnia 2000 r. dotyczącego awansu nauczycieli

   Rozporządzenie ministra edukacji narodowej z dnia 3 sierpnia 2000 r. w § 7 opisuje dokumentację, jaką jest zobowiązany złożyć nauczyciel ubiegający się o awans zawodowy.    Dokumentacja ta obejmuje m.in.: dokumenty potwierdzające posiadanie kwalifikacji zawodowych lub poświadczone kopie tych dokumentów, zaświadczenie dyrektora szkoły o wymiarze zatrudnienia nauczyciela oraz zajmowanym przez niego stanowisku w okresie odbywania stażu, zaświadczenia ze wszystkich szkół, w których nauczyciel był zatrudniony w okresie stażu, i o ile nie jest możliwe udokumentowanie zatrudnienia świadectwami pracy, zatwierdzony plan rozwoju zawodowego oraz sprawozdanie z jego realizacji, ocenę dorobku zawodowego za okres stażu, dokumentację potwierdzającą spełnienie innych, zaświadczenie pracodawcy o spełnieniu wymagań dotyczących okresów pracy, urlopowania lub zwolnienia z pracy wymaganego do złożenia wniosku, jeśli okresów tych nie można udokumentować na podstawie świadectw pracy.    Ponadto w przypadku dyrektora szkoły - sprawozdanie z ostatnich dwóch lat pracy obejmujące w szczególności charakterystykę i rozwój kierowanej przez niego szkoły w tym okresie, z uwzględnieniem wyników mierzenia jakości pracy szkoły oraz programu rozwoju szkoły.    Dodatkowo dokumentacja powinna zawierać sprawozdanie z ostatnich dwóch lat pracy zawierające informacje o sposobie realizacji zadań związanych z zajmowanym stanowiskiem, uwzględniające w szczególności problematykę związaną z wykonywaniem nadzoru pedagogicznego, dokumentację potwierdzającą dorobek zawodowy związany z realizowaniem w okresie ostatnich dwóch lat zadań odpowiednio na rzecz edukacji, pomocy społecznej lub postępowania w sprawach nieletnich, inną dokumentację świadczącą o ich osiągnięciach zawodowych.    Rozporządzenie określa też formę dostarczenia materiałów: W postaci pisemnej, graficznej lub nagrać audio-wideo; w przypadku nauczycieli przedmiotów artystycznych potwierdzenie spełnienia wymagań może polegać także na przedstawieniu dokumentacji w innej formie, związanej z ich działalnością artystyczną, zaświadczeń potwierdzających pełnienie funkcji, prowadzenie działań lub wykonywanie zadań związanych ze spełnieniem wymagań na określony stopień awansu zawodowego, świadectw i zaświadczeń potwierdzających udział w kształceniu ustawicznym lub poświadczonych kopii tych dokumentów.    Nauczyciel starający się o awans na stopień nauczyciela mianowanego winien dodatkowo: Dostarczyć pisemne sprawozdania z realizacji wybranych zadań, dołączyć odpowiednio programy, publikacje, referaty lub inne materiały, opis wykorzystania umiejętności nabytych w trakcie pełnienia funkcji lub uzyskiwania dodatkowych kwalifikacji dla doskonalenia swojej pracy zawodowej, opis i analizę co najmniej dwóch przypadków rozpoznawania i rozwiązywania problemów edukacyjnych, wychowawczych lub innych, z uwzględnieniem specyfiki typu i rodzaju szkoły, w której nauczyciel jest zatrudniony, opisu i analizy uczestnictwa w różnorodnych działaniach.    Aby wypełnić wymogi związane z dostarczeniem powyżej opisanej w skrócie dokumentacji nauczyciele, szczególnie ci o bogatym dorobku zawodowym oraz dyrektorzy szkół, muszą spędzać godziny, dni i tygodnie na zbieraniu niezbędnych papierów i materiałów, z oczywistą szkodą dla ich podstawowych obowiązków. Do oceny tych materiałów powoływana jest specjalna komisja kwalifikacyjna z udziałem ekspertów. Komisja ta ma obradować nad wnioskami, zwracać je do uzupełnienia oraz przeprowadzać rozmowy kwalifikacyjne lub egzaminacyjne.    Jak rozumiemy udział w takiej komisji oznacza na wiele tygodni oderwanie od pracy zawodowej ludzi o wysokim stopniu specjalizacji, których praca jest wysoko oceniana i niezwykle potrzebna.    W związku z tym nasuwają się pytania:    Kto i dlaczego opracował taki system awansu nauczycieli? Czy nie jest możliwe postępowanie zakładające, że petent - nauczyciel - jest sam zainteresowany w przedstawieniu swego dorobku i zasadą winna być rozmowa, a dopiero ewentualne wątpliwości komisja winna wyjaśniać?    Ponadto wydaje się, że w nowoczesnym państwie stosuje się zasadę zaufania, co w przypadku ludzi zajmujących się edukacją dzieci i młodzieży jest szczególnie ważne. Zasada zaufania oznacza też ostre sankcje w przypadku jej nadużycia.    Szanowny Panie Premierze! Reforma sytemu edukacji narodowej powinna być szansą dla wszystkich uczniów, nauczycieli, rodziców, społeczności lokalnej. Jej zadaniem jest takie kształcenie, by absolwenci szkół byli samodzielnymi, twórczymi, zdolnymi do pracy i tworzenia nowych stanowisk pracy młodymi ludźmi. Tylko w ten sposób możemy odpowiedzieć na wyzwania cywilizacyjne.    Byliśmy i jesteśmy zwolennikami reformy edukacji. W przeciwieństwie do reformy służby zdrowia była ona przemyślana i odpowiadała na czekające nas wyzwania. Nie sposób jednak nie zauważyć, że wprowadzaniu reformy towarzyszy systematyczne zniechęcanie do niej tych, od których zależy los koniecznych przemian - nauczycieli. Niedostateczna informacja, błędy ustawowe i rozporządzeń wykonawczych, faktyczna obniżka płac dla najbardziej doświadczonych i aktywnych pedagogów nie wzbudzają zaufania ani do reformy, ani do władz. Dlatego nie mogliśmy poprzeć nowelizacji Karty nauczyciela zmieniającej sposób wynagradzania i dlatego zadajemy pytanie:    Jak długo jeszcze w ministerstwie tolerować się będzie tego typu działania, świadczące o chęci panowania nad wszystkim biurokratycznej niestaranności w pracy lub niekompetencji?    Posłowie Jan Lityński    i Władysław Frasyniuk    Warszawa, dnia 16 lutego 2001 r.